بهره‌مند گرديديم ؛ ما بيچاره‌ها چه منتى بر آنها داريم ؛ اخلاص و ارادت ما براى آنها چه نفعى دارد ؛ شما و ما بر علماء امت چه منتى داريم ؟ از آن شخص مسأله‌گو گرفته تا آن نبى مكرَّم ، تا ذات مقدس حق - جَلّ جلالُه - هر كس به مرتبه و مقام خود كه راه هدايت را به ما نشان مىدهند ، بر ما منّت‌ها دارند كه جزاى آنها را در اين عالم نمىتوانيم بدهيم ؛ اين عالَم لايق جزاى آنها نيست : فَلِلّهِ وَلِرَسُولِه ولِأوْلِيائهِ المِنَّةُ . چنانچه خداى تعالى مىفرمايد : قُلْ لا تَمُنُّوا عَلَيَّ إِسْلامَكُمْ بَلِ اللَّهُ يَمُنُّ عَلَيْكُمْ أَنْ هَداكُمْ لِلْإِيمانِ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ * إِنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ غَيْبَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ اللَّهُ بَصِيرٌ بِما تَعْمَلُونَ « 1 » . يعنى : « بگو به آنها كه به تو منّت گذاشتند به اسلام خود ، و گفتند ما اسلام آورديم بىجنگ : " منّت نگذاريد بر من به اسلام خود ، بلكه خدا منّت مىگذارد بر شما به هدايت كردن شما را به ايمان كه مدعى آن هستيد ، اگر شما راستگو هستيد در اين ادعا ؛ همانا خدا مىداند پنهانىهاى آسمان‌ها و زمين را ، و خدا بيناست به آنچه مىكنيد " » . پس ، اگر ما صادق باشيم در دعوى ايمان ، خداوند در همين ايمان هم بر ما منّت دارد . خداوند بصير به عالم غيب است و مىداند صور اعمال ما و صورت ايمان و اسلام ما در عالَم غيب چيست . ما بيچاره‌ها چون اطلاع از حقيقت نداريم ، از مسأله‌گو كسب علم مىكنيم و به او منّت مىگذاريم ، تقليد عالم مىكنيم ، منّت مىگذاريم ؛ نماز جماعت به عالم مىخوانيم ، به او منّت مىگذاريم ، با اين‌كه آنها بر ما منّت دارند و خود ما خبر نداريم ، بلكه اين منّت‌ها اعمال ما را واژگون مىنمايد و در سجّين كشيده آنها را به باد فنا مىدهد .

--> ( 1 ) - الحجرات ( 49 ) : 17 - 18 .